تاریخ پست:1396/11/26 8:40
آناهید خزیر

هيچگاه در فرهنگ بشري، پیروی کورکورانه كار پسنديده‌اي نبوده است به ويژه آن كه از سوي كساني باشد كه خود داراي پيشينه و هويتي هستند و سرمايه‌ها و داشته‌هايشان آن اندازه است كه آنها را از پيروي از ديگران بي نياز كند. فرض كنيد ما روزهاي ملي و جشن‌هاي خود را ناديده بگيريم و به جاي آن ژانويه يا هر جشن ديگر غربي را جايگزين كنيم. روشن است كه كار بيهوده‌اي است. روزهاي ملي براي ما مفهوم و معناي خاصي دارند. آن معنا را در روز ديگري كه متعلق به فرهنگ و باورهاي ما نيست، نمي‌توان پيدا كرد. ولنتاين و روزي كه به اين نام خوانده مي‌شود نيز چنين حكايت و ماجرايي دارد.

ولنتاين روزي است كه برخاسته از تاريخ يا افسانه‌هاي اروپايي است و نسبتي با فرهنگ ما ندارد. اينكه ولنتاين روز مهرورزي است پس فرهنگ خاص و مكان مشخصي نمي‌شناسد، تنها در صورتي مي‌تواند پذيرفتني باشد كه ما نمونه و همانند آن را در فرهنگ و گذشته‌ي خود نداشته باشيم. در حالي كه اين گونه نيست و گذشتگان و نياكان ما، بر پايه فلسفه و معنايي عميق، روزي از سال را جشن مي‌گرفتند و آن را نشانه‌اي از مهر و دوستي مي‌دانستند. اين روز در فرهنگ ما «اسفندگان» ناميده مي‌شود و تاريخچه‌اي خواندني، عميق‌تر و بسيار پِرمعناتر از ولنتاين اروپايي‌ها دارد.

چند سالي است كه برخي از جوانان ايراني روز 25 بهمن را كه غربي‌ها به نام «ولنتاين» مي‌شناسند و روز مهرورزي نامگذاري كرده‌اند، با هياهو و جنجالي غير متعارف جشن مي‌گيرند و با خريدن كادو و هديه‌هاي رنگارنگ، مهر و دلبستگي عاطفي خود را كوركورانه و به تقليد از اروپايي‌ها، ابراز مي‌كنند. غافل از اين كه نياكان ما، بسيار بهتر و پيشتر از غربي‌ها، مي‌دانستند كه در چه روزي و به چه مناسبتي مهر و دلبستگي به يكديگر را پاس بدارند و جشن بگيرند.

شگفتي اينجاست كه فاصله‌ي ولنتاين با جشن اسفندگان تنها چند روز است. اما ما اسفندگان را فراموش مي‌كنيم و در عوض در روز ولنتاين شور و هيجاني كودكانه از خود بروز مي‌دهيم و تنها به اين دليل كه اروپايي‌ها اين روز را براي مهر و دوستي انتخاب كرده‌اند، مي‌كوشيم از آنها هم پيشي بگيريم و وانمود كنيم كه پاي‌بند به دوستي و لابد آشنا با فرهنگ «جهاني» هستيم. درست است كه مهرورزي و دوستي يكي از هداياي آفريدگار به آدمي است و كاري پسنديده و شايسته به‌شمار مي‌رود اما آيا بهتر نيست كه روزي را براي اين كار برگزينيم كه با فرهنگ و هويت ما سازگاري دارد و برخاسته از ذهن و انديشه‌ي پيشينيان ماست؟

 از همه‌ي اينها گذشته، ولنتاين تاريخچه كامل و دقيقي ندارد و هر كس درباره‌ي آن چيزي مي‌گويد؛ آنقدر كه افسانه و تاريخ در هم آميخته مي‌شود. گفته‌اند كه در سده‌ي سوم ميلادي، امپراتور روم، كلاديوس دوم، براي آن كه سربازانش را مرداني جنگ‌وجو تربيت كند، آنها را از ازدواج و دلبستگي‌هاي خانوادگي دور مي‌داشت و اجازه نمي‌داد كه همسري برگزينند اما كشيشي به نام والنتين (يا: والنتيانوس) مخفيانه سربازان امپراتور را به عقد دختران محبوبشان درمي‌آورد. چندي بعد، امپراتور پي به كار والنتين بُرد و دستور دستگيري او را داد. والنتين كه گرفتار بند و زندان شده بود، دلباخته‌ي دختر نابينايي مي‌شود كه به زندان سر مي‌كشيد. هنگامي كه مي‌خواهند والنتين را به گناه ناديده گرفتن فرمان امپراتور اعدام كنند، كارتي براي دختر نابينا مي‌فرستد و بر آن چنين عبارت كوتاهي مي‌نويسد: «از طرف والنتين». به همين دليل، اروپايي‌ها روز 14 فوريه را روز مهرورزي نامگذاري كرده‌اند و اين روز را بر اساس آنچه كه در تاريخ آنها روي داده، يا گمان مي‌كنند كه روي داده باشد، پاس مي‌دارند. اين تنها يكي از چند داستان و روايتي است كه درباره‌ي ولنتين گفته‌اند.

حالا همين را مقايسه كنيد با جشن اسفندگان و معنا و فلسفه‌ي تامل برانگيزي كه دارد. اسفند ماه رويش جوانه‌هاي سبز و نويد زندگي و بهار و زايش زمين و پاسداشت مهر و دوستي است. پس آيا بهتر نيست كه به جاي تقليد از اروپاييان، اسفندگان را روز مهرورزي و دوستي بدانيم و از اين راه بكوشيم تا پيام انديشه‌برانگيز و فلسفه‌ي آن را درك كنيم؟ به‌راستي آيا مهر و عشق راستين در ولنتاين اروپايي‌ها نهفته است يا در اسفندگان ایرانی‌ها؟


تاریخ پست:1396/11/26 8:40 اشتراک گذار ی در تلگرام
شمار بازدید :1107

دیدگاه هموندان

نام : سید امیرحسین ایمانی زمان : ۱۰ اسفند ۱۳۹۶ _ ۱۳:۳۹:۱۵

ولنتاین دیگه چیه . جشن باید ایرانی باشه خودمون اسپندگان داریم نیازی به جشن بیگانه نداریم . اسپندگان شاد باد

ثبت دیدگاه

نام

رايانامه

ديدگاه

دیدگاه خصوصی است بله

برای ثبت دیدگاه عبارت امنیتی تصویررو به رو را وارد کنید.



نظر سنجی

برای گذراندن اوقات فراغت تابستان چه برنامه‌ای دارید؟

هموندی در خبرنامه

آدرس رایانامه (:ایمیل) خود را وارد کنید تا خبرنامه ی امرداد روزانه نوشتارهایمان را برای شما بفرستد

Real Time Analytics