تاریخ پست:1395/6/7 19:13
جاذبه‌های تاریخی و باستانی شهرستان آباده

دژ ایزدخواست؛ نخستین سازه‌ی طبقاتی جهان

خبرنگارامرداد: مارال آریایی

 نخستین اثر تاریخی که در هنگام ورود به استان فارس از سوي اصفهان می‌توان ديد، دژ كهن ایزدخواست است که همانندي زیادی به ارگ بم کرمان دارد . این دژ بر فراز صخره بزرگی قرار دارد و درون آن خانه‌های بسیار کوچک با کوچههای بسیار تنگ و باریک ديده میشود. این بنای تاریخی متعلق به دوران ساسانی است.

یکی از ویژگی‌های خاص این دژ ، امنیت چشمگیر آن است که به شوند(:دلیل) خندق عمیق پيرامونش ، یکی از دست نیافتنی‌ترین بناهای روزگار باستان برای غارتگران و دشمنان بوده است. آتشکده‌ي قلعه ایزدخواست ، نخستين آتشکده‌ای در ایران است که پس از ورود اسلام به ایران به مسجد تبدیل شده است. گفتنی است این دژ باستانی ، به لحاظ قدمت ، نخستين دژ خشتی جهان و از ديد گستردگي ، دومین بنای خشتی جهان بعد از ارگ بم است.

تیمچه‌ي صرافیان
این بنای آجری از آثار دوران قاجاریه بوده و در بازار قدیمی آباده قرار دارد . این بنای دو طبقه در چهار سو دارای عمارت و دارای حیاطی مستطیل شکل در ميان است . تیمچه‌ي صرافیان دارای 36 حجره است که حجرههای طبقه پایین مغازه و در طبقه بالا به عنوان مهمان‌پذیر مورد استفاده بوده است . درب ورودی تیمچه از جنس چوب است که حاشیه و چهارچوب آن به گونه‌ي زیبايی منبت کاری شده و تاق ورودی آن نیز دردوسو دارای مقرنس‌های زیبای گچی است . این بنای بي‌‌مانند در سال‌های گذشته به طور مستمر ازسوي میراث فرهنگی فارس مورد مرمت قرار گرفته و هم اکنون به بازارچه صنایع دستی تغییر کاربری داده است .
كاخ بهرام گور 
درسمت راست مسیرشیراز به آباده در بخش سورمق مجموعه‌ای شبیه به یک تپه خاکی دیده می‌شودکه به قصربهرام گور نامور است. این سازه که هم اکنون فروریخته دارای آثار دیوارهایی باخشت‌هایی مکعبی است.
سد ساسانی ایزدخواست، نخستين سد قوسی جهان
سد ديرينه‌ي ایزدخواست که به سد سربند نیز نامدار است ، نخستین نمونه سد قوسی در ایران و جهان است که در 7 کیلومتری شهر ایزدخواست در تنگه‌ای موسوم به گلوگاه که کم عرض‌ترین برش رودخانه بوده جاي دارد . این سد در دوران ساسانیان بر روی رودخانه ایزدخواست بنا شده است.
گفتنی است ، شهرستان آباده با گستردگي 7500 کیلومتر مربع و با مرکزیت شهر آباده ، از شهرهای فرهنگی و سیاحتی شمال استان فارس است. از نظر آب و هوایی ، جزو شهرستان های سردسیر و معتدل استان به‌شمار مي‌رود و این موضوع نیز در ساختار معماری و سنتی و پوشش‌های محلی این منطقه نیز نقش مؤثری داشته است . 
به استناد کاوش‌های باستان شناسی ، سکونت در محدوده‌ي كنونی آباده به هزاره نخست پيش از میلاد باز می‌گردد اما توسعه و ترقی آن تقریبا از زمانی که کریم خان زند، شیراز را پایتخت ایران کرد، آغاز شد. این شهرستان از خاور(:شرق) به شهرستان یزد، از جنوب به شهرستان خرم بید، از باختر(:غرب) به شهرستان اقلید و شهر سمیرم و از شمال به استان اصفهان پيوند دارد. فاصله مرکز شهرستان تا شیراز 271 کیلومتر است.

اباده
عمارت کلاه فرنگی
این سازه‌ي بسیار زیبا که از آثار دوران قاجاریه است دارای نقشه تقریبا دایره‌ای بوده که درمیان باغچه‌ای کوچک جاي دارد. این سازه یک طبقه با گستردگي‌اي نزديك‌به 20 متر مربع ، دارای چهار در ورودی و پنجرههای بلند بوده و بر روی سکویی به بلندي 80 سانتی متر جاي دارد.

اباده

ديگر جاذبه‌های دیدنی شهرستان آباد
دشت لاله های واژگون واقع در منطقه خسرو شیرین ( اثر طبیعی ثبت ملی ) ، باغات فیروزی ، شور چشمه و شیرین چشمه ، پارک جنگلی شهید فرهمندو تفرجگاه روستای بیدکاز دیگر جاذبه های گردشگری شهرستان آباده است .

اباده

اباده
کاروانسرای ایزدخواست
اين کاروانسرا در جنوب شهر ایزدخواست و در نزديكي دژ ايزدخواست قرار داردو در زمان شاه عباس صفوی ساخته شده است . سازه دربردارنده‌ي یک حیاط مربع شکل در ميان و شماري حجره و اتاق در پيرامون است. این کاروانسرا با مساحتی نزديك‌به ٤هزار متر مربع ، از ديد معماری و زیبايی و استحکام‌بخشی و همچنین گستردگي، یکی از کاروانسراهای نمونه در نوع خود می باشد . این بنا در سال‌های گذشته نیز ازسوي میراث فرهنگی فارس مرمت شد . 

اباده
صنایع دستی شهرستان آباده
یکی از صنایع دستی بي‌مانند در این شهرستان ، منبت کاری است که آوازه‌ي جهانی دارد و جزو آثار ثبتی معنوی منطقه‌ای میراث فرهنگی است. گیوه‌های آباده نیز در نهایت ظرافت و استحکام و دقت تهیه و در نوع خود بی‌مانند است. خاتم ، خراطی و قالی نیز از دیگر صنایع دستی آباده است. سوغات معروف آباده ، سفید آب یا روشور است که نوعی لایه بردار طبیعی پوست بدن بر پایه چربی حیوانی است که به طور سنّتی در ایران بيشتر به شکل قرصهای سفیدرنگ است و هنگام استحمام به کار گرفته می‌شود.

اباده
کاروانسرای خانخوره
نقشه اين كاروانسرا هشت ضلعی است و یکی از سه نمونه کاروانسرای منحصر به فرد ایران به شمار مي‌رود. مصالح آن از سنگ، گل و گچ است. این کاروانسرا در فاصله 60 کیلومتری جاده آباده- شیراز قرار دارد.

اباده

6744


تاریخ پست:1395/6/7 19:13 اشتراک گذار ی در تلگرام
شمار بازدید :3007

دیدگاه هموندان

ثبت دیدگاه

نام

رايانامه

ديدگاه

دیدگاه خصوصی است



مطالب مرتبط

هموندی در خبرنامه

آدرس رایانامه (:ایمیل) خود را وارد کنید تا خبرنامه ی امرداد روزانه نوشتارهایمان را برای شما بفرستد

Real Time Analytics