پایداری مردم در نگاهبانی آتش در درازای تاریخ
در دل تاریکیهای تاریخ، آنگاه که ستمگران بر خاک ایران تاخته و میخواستند هرآنچه را که نشان هویت ماست پاک کنند، گروهی از مردمان ساده اما با ایمان، شبها را به روز میکردند تا شعلهای را زنده نگه دارند که نمادی بود از روح پاک ایرانی. این داستان نگهبانی از آتش سپند، داستان پایداری است؛ […]
زلزلهای خاموش زیر پای میراث ایران
زمان کوتاهی از نشست خبری «دهمین کنفرانس جامع مدیریت بحران»، به میزبانی پژوهشگاه میراث فرهنگی میگذرد. در آن نشست بار دیگر عنوان شد که «تابآوری آثار تاریخی ایران کاهش پیدا کرده است». با هشداری که کارشناسان در آن «کنفرانس» بر زبان آوردند، زخم کهنهای سر باز کرد که همواره سببساز نگرانی کسانی بوده است که […]
رازهای به شهریاری رسیدن داریوش بزرگ
در میانهی فلات ایران، بر دامنهی کوه بیستون، داریوش بزرگ داستان خویش را بر سنگ نگاشت. از زبان خود او شنیدیم که چگونه از میان آشوبی بزرگ برخاست، شورشیان را فرو نشاند و تاج شاهی را بازستاند. ولی پژوهشگران تا امروز نتوانستهاند آنچه را در لابهلای سطرهای سرد سنگ ناگفته مانده، بازیابند. شک و دودلی […]
رقصهای آیینی، نماد همبستگی و هماهنگی اجتماعی
رقصهای آیینی ایران بخشی از میراث فرهنگی و مینوی این سرزمین هستند که ریشه در باورها، استورهها، آیینها و روش زندگی تیرههای گوناگون ایرانی دارند. این گونه رقصها نه تنها نمودی از زیباییشناسی هنری هستند، بلکه کارکردهایی آیینی، اجتماعی و درمانی نیز داشتهاند. در این نوشتار میکوشیم با رویکردی تحلیلی-تاریخی، روند دگرگونی رقصهای آیینی ایران […]
پیمان گرشاسب و دیو سپید
در فرهنگ ما دیوها جاندارانی وارونهکار با چهرهای منفی هستند. در شاهنامه نیز همینگونه است. در توصیفی روشنگرانه فردوسی آنها را مردمانی بد که پیرو راه یزدان نیستند، میشناساند: «تو مر دیو را مردم بد شناس/ کسی کو ز یزدان ندارد سپاس.» این بدی، رویارویی نیکی و بدی و دربرگیرنده همه ویژگیهای بیاخلاقی، بیقانونی و […]
دوباره بوی ماه مهر
با فرارسیدن ماه مهر و آغاز سال تحصیلی، در «رویه هفتم زرتشتیان» شمارهی ۵۰۶ هفتهنامهی اَمُرداد به بازتاب تلاشهای آموزشگاههای زرتشتی در تهران و یزد پرداخته است. این گزارشها، از رنگآمیزی دیوارها و بهسازی فضاهای آموزشی گرفته تا موفقیتهای دانشآموزان در پذیرش مدارس برتر، نمایانگر تلاش شبانهروزی مدیران، آموزگاران و انجمنهای زرتشتی برای فراهمسازی محیطی […]
آبزور؛ اوستای آبهای زندگیبخش
در میان همهی نیروهای مینوی که در آیین زرتشتی ستوده میشوند، آب جایگاهی درخشان و والا دارد. آب در اوستا «اَپَ» نام دارد؛ سرچشمهی روشنی و پاکی و پیکِ نیک میان زمین و آسمان. زرتشتیان از روزگاران کهن برای ستایش و پاسداشت آن، آیینی دارند که «آبزور» نامیده میشود؛ آیینی از نیایش، سپاس و یادکردِ […]
مدیریت آب در روزگار هخامنشی
چکیده: شاهنشاهی هخامنشی با گسترهای فراخ از شمال آفریقا تا آسیای مرکزی و شبهقاره هند، نظامی پیچیده از راهها و آبراههها را برای اداره و کنترل قلمرو خود پدید آورد. نقش آب در این ساختار تنها بهعنوان منبع حیاتی معیشت و کشاورزی خلاصه نمیشد، بلکه در زمینههای نظامی، سیاسی و ایدئولوژیک نیز اهمیت داشت. داریوش […]
میستاییم، مهرِ بسیار بینایِ بسیار شنوایِ نامور را
«به خشنودی مینوی شهریور و خور و مهر و آسمان و اَنارم»، این جمله نیایشی است که هر زرتشتی، در نماز بایستهی روزانه و هنگام نیایش «بِرَساد» میخواند. در فلسفهی زرتشتی خور همان خورشید است و مهر حلقهی نورانی دور آن و به سخنی مهر، نور و ایزد روشنایی و فروغ است. پیوندی تنگاتنگ میان […]
شادی ما را نجات خواهد داد
استاد سیدعلی صالحی (زادهی ۱۳۳۴ در ایذه، استان خوزستان)، سرایندهی نامآشنا، از چهرههای نامدار ادبیات ایران است که با بنیانگذاری گونهی معاصر «شعر گفتار» در دههی شصت، فصل تازهای در ادبیات فارسی گشود. او با زبانی روان، صمیمی و همزمان ژرف، شعر را از برجهای پیچیدهگرایی پایین آورد و دوباره به دل کوچهوخیابان، به زندگی […]