لوگو امرداد
میراث جهانی در خطر

ساخت کارخانه‌ی قند در حریم درجه‌ی یک و دو زیگورات چغازنبیل

خبر ساخت کارخانه‌ی قند در حریم درجه‌ی یک و دو زیگورات چغازنبیل در روزهای گذشته نگرانی دوست‌داران این میراث جهانی را در پی داشته است.

اکنون با آغاز تسطیح و تخریب حریم یکی از مهمترین زیگورات‌های جهان پرسش این است که آیا استاندار خوزستان مانع این رخداد خواهد شد؟

به گزارش خبرنگار میراث خبر، اگرچه بخش‌هایی از اراضی ملی واقع در حریم درجه یک و دو میراث جهانی چغازنبیل در سال ۱۳۹۷ خورشیدی، بدون گرفتن استعلام از وزارت میراث واگذار و تسطیح شد، آیا این‌بار با صدور پروانه(:مجوز) ساخت یک واحد صنعتی در مساحتی بالغ بر ۳۲۰ هکتار نهادهای مسوول و اصرار کننده برای انجام یک پروژه در یک مکان پاسخ‌گو خواهند بود؟

choghazanbil2

بررسی‌های انجام شده حکایت از آن دارد که ساخت یک کارخانه‌ی قند در حریم درجه یک و دو میراث جهانی چغازنبیل و روی طاقدیس سردارآباد از برخی دستگاه‌های متولی مجوز گرفته گرچه تاکنون هیچ پروانه‌ای از سوی وزارت میراث فرهنگی و پایگاه جهانی چغازنبیل صادر نشده است. گفته می‌شود، با وجود نبود مجوزهای لازم برای ساخت این کارخانه، بهره‌بردار برخلاف تذکرهای متعدد از سوی پایگاه جهانی چغازنبیل اقدام به تسطیح قسمت‌هایی از اراضی ملی واقع در حریم جهانی چغازنبیل کرده است.

choghazanbil.jpg1

عاطفه رشنویی، مدیر پایگاه چغازنبیل و هفت‌تپه در این‌باره به میراث‌خبر گفت: «فرآیند ساخت کارخانه قند نزدیک دو سال است که پیگیری می‌شود.  اوایل سال ۹۷ یک‌سری ماشین‌آلات وارد حریم درجه یک چغازنبیل شدند؛ وقتی به آن‌ها اعتراض کردیم گفتند که از وزارت صنعت‌ومعدن برای ساخت کارخانه مجوز گرفته‌اند با این‌حال پایگاه فعالیت آن‌ها را متوقف کرد.»

او تاکید می‌کند: «متاسفانه مسوولان وزارت‌خانه از هیچ‌کدام از بخش‌های وزارت میراث‌فرهنگی استعلام نکرده و مجوز را صادر کرده بودند. ما از آن‌ها شکایت کردیم اما از آن‌جایی‌که قوانین چندان روشن نبود، این‌طور برداشت شد که چون به عرصه آسیب نرسیده و همه این فرایند در حریم درجه یک و دو در حال افتادن است بنابراین آن‌ها می‌توانند حکم منع تعقیب بگیرند و کار را شروع کنند».

رشنویی از مسوولان نهادهای دیگر می‌خواهد به این مساله ورود پیدا کنند: «اکنون می‌خواهند ساخت‌وساز کارخانه قند را دوباره شروع کنند و ما نیاز داریم که استانداری به این ماجرا ورود کند و به بهانه‌ی ایجاد اشتغال هویت فرهنگی و تاریخی جهانی ما از بین نرود».

در حالی که پایگاه جهانی چغازنبیل، اداره‌ی کل میراث فرهنگی خوزستان، یگان حفاظت شوش وظیفه دارند تا مانع تعرض و تخریب به حریم و عرصه محوطه‌های ‌‌باستانی شوند، اما شنیده‌ها حکایت از آن دارد که فشارها و اعمال نظرها بر دستگاهای حافظ میراث فرهنگی برای ساخت این کارخانه همچنان وجود دارد. این در حالی است که بر اساس قانون ساخت کارخانه در حریم درجه یک و دو محوطه های باستانی ممنوع است.

choghazanbil3

چگونه است که به منظور حفاظت از بستر تاریخی طبیعی منطقه که در محدوده‌ی طاقدیس سردارآباد قرار دارد، کلیه واگذاری‌ها توسط ارگان‌های دولتی به طور دائمی ممنوع، اما زمین مورد نیاز برای ساخت یک واحد صنعتی واگذار می‌شود در حالی‌که هرگونه فعالیت از جمله تسطیح، خاک‌برداری، خاک‌ریزی، احداث سازه، کانال‌کشی و … که موجب تغییر شکل در توپوگرافی تپه‌های تاریخی و عوارض طبیعی شود ممنوع است.

طبق بخشنامه شماره ۱۹/۰۷/۱۳۸۲ هیات وزیران برای حفاظت از میراث فرهنگی کشور و پرهیز از تاخیر در اجرای طرح‌های عمرانی و بروز اختلاف و پیگرد قضایی، مقتضی است کلیه دستگاه‌های اجرایی پیش از آغاز انجام عملیات اجرایی طرح‌های عمرانی، ضوابط حفاظتی آثار تاریخی و فرهنگی موجود و اجرای طرح را از سازمان (وزارت کنونی) میراث فرهنگی کشور استعلام و بر اساس آن اقدام نمایند.

همچنین تصویب‌نامه شماره ۵۷۸۴۰/ت ۲۹۶۹۰/ه مورخ ۰۴/۱۲/۱۳۸۲ هیات وزیران کلیه وزارت‌خانه‌ها، سازمان‌ها و موسسات دولتی را مواظف کرده پیش از اجرای پروژه‌های بزرگ عمرانی و در مرحله امکان‌سنجی و مکان‌یابی نسبت به انجام مطالعات فرهنگی تاریخی در آن خصوص اقدام کنند و در طرح و مکان‌یابی پروژه‌های یاد شده نتایج مطالعات انجام شده را رعایت نمایند.

با توجه به اینکه پهنای تاریخی محوطه‌های باستانی میان هفت‌تپه، چغازنبیل، دهنو و چغامیش که در یک محور قرار دارند گسترده است شاهد کوشش‌های گاه و بیگاه برای تعرض به حریم محوطه‌های تاریخی توسط ذینفعان، شرکت‌ها و کشاورزان هستیم که تاکنون پرونده‌های متعددی برای آن‌ها تشکیل و منجر به صدور محکومیت قضایی شده است. حال که حریم این دو محوطه باستانی اراضی ملی محسوب می‌شود، بستر فرهنگی ایلام کهن باید تحت حفاظت قرار گیرد و مثل گوشت قربانی واگذار نشود.

مسوولان ارشد استان و شهرستان باید توجه داشته باشند که برپایه‌ی ضوابط پایگاه‌های جهانی ساخت هرگونه کارخانه و کارگاه‌های آلاینده‌ی محیط زیست ممنوع است. در همین خصوص حتی توسعه هرگونه پوشش گیاهی و اجرای طرح‌های جنگل‌کاری و تغییر کاربری اراضی کشاورزی از سنتی به صنعتی ممنوع اعلام شده است. تنها راه‌حل برای ساخت این واحد صنعتی اجرای آن در خارج از محدوده محوطه های درجه یک و درجه دو میراث جهانی چغازنبیل و هفت‌تپه است.

به اشتراک گذاری
Telegram
WhatsApp
Facebook
Twitter

یک پاسخ

  1. امیدوارم ایران دوستان به هیچ وجه اجازۀ چنین کار مخربی را ندهند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تازه‌ترین ها
1403-04-05