موبدیار پریا ماوندی، نقال و شاهنامهپژوه، در برنامه شاهنامهخوانی از آفرینش سخن گفت و نقال نوجوان آرینا ایرانی، هموند گروه نقالی و شاهنامه خوانی زرتشتیان ایران، اجرایی از شاهنامه را به نمایش گذاشت.
موبدیار پریا ماوندی در آغاز گفتوگو درباره شاهنامه ابومنصوری شاهنامهای منثور سخن گفت که به کوشش ابومنصور محمد بن عبدالرزاق توس داستانها و استورههای آن زمان به نثر گردآوری شد و پس از او دقیقی در به نظم درآوردن شاهنامه ابومنصوری کوشید. سپس «دوست مهربانی» شاهنامه منصوری آن نامه پهلوی را گردآوری و به دست فردوسی سپرد به این ترتیب آفرینش شاهنامه از سوی حکیم توس آغاز شد. کاتبانی هم از داستانهای که سینهبهسینه شنیده بودند نسخ خطی شاهنامه را مینگاشتند و از استادی فردوسی درس میگرفتند. گاه نقالان شاهنامه را کتابت میکردند و گاه داستانهایی را که با جزییات بیشتر شنیده بودند را به شاهنامه میافزودند. وی بیت «جهان یادگارست و ما رفتنی به گیتی نماند …» که در داستان رستم و اسفندیار آمده و به باور دکتر خالقی مطلق بیت الحاقی است، نمونهای بیان کرد و گفت کسی که این بیت را سروده گویی غیرمستقیم از فردوسی آموزش دیده است. در ادامه دربارهی کتابهای تصحیح شاهنامه از نسخ چاپ «ژول مول»، چاپ «مسکو» و تصحیح دکتر خالقی مطلق سخن گفت و به روزترین تصحیح شاهنامه نگارش دکتر مهری بهفر را معرفی کرد. این شاهنامهپژوه در بخشی از گفتوگو دربارهی آفرینشهایی که در شاهنامه آمده، آفرینش (عالم و مردم) و آفرینش نخستین نمونه انسانی همان کیومرث شاه نکاتی را بیان داشت. وی استورهی آفرینش نخستین زن و مرد «مشیه و مشیانه» «آدم و حوا»، را بازگو کرد. در ادامه دربارهی مراحل آفرینش جهان و شش چَهرهی گَهَنبار، به باورهای زرتشتی آن شش روزی است که خدا جهان را آفرید سخن گفت. در بخشی از برنامه، موبدیار پریا ماوندی، نخستین بانوی نقال هازمان زرتشتی، دربارهی گروه نقالی و شاهنامهخوانی زرتشتیان ایران و آموزش شاهنامه که عهدهدار آن است سخن گفت و افزود: این آموزش همه گروههای سنی کودکان، نوجوانان و جوانان را از ایران و برون مرز در برمیگیرد. در این آموزش نخستین نکتهای که به هنرآموزان یادآوری میشود این است که شاهنامه را برای دریافت پندهای اخلاقی و بکارگیری آن در زندگی میآموزیم. روش آموزش شاهنامه در گروه نقالی و شاهنامهخوانی زرتشتیان ایران به گونهای است که افزون بر بازخوانی داستانهای شاهنامه، بر روی بیتها و مفاهیم بیتها تمرکز میشود.
این گفتوگوی زنده دومین برنامه از سه برنامهی موسسه اطلس پیدایش با سخنرانی موبدیار پریا ماوندی، شامگاه دوشنبه 21 شهریورماه 1401 خورشیدی ساعت 21 برخط برگزار شد. بخشهای برنامه با خوانش بیتهایی از شاهنامه دربردارنده پند و اندرز اخلاقی همراه بود. مهمان این برنامه نقال نوجوان آرینا ایرانی هنرآموز نقالی به استادی موبدیار پریا ماوندی نقل داستان کیومرث پس از آفرینش آدم را اجرا کرد و مورد تشویق قرار گرفت. آرینا از شش سالگی با پیوستن به گروه نقالی و شاهنامهخوانی زرتشتیان ایران دورههای آموزش شاهنامه را گذرانده و با علاقهمندی و پشتکار این راه را ادامه داده و مقام و افتخار کسب کرده است. در سومین برنامه از این سری برنامه که دوشنبهی آینده با حضور موبدیار پریا ماوندی برگزار میشود هنرآموز ایشان نوجوان هنرمند ویستا بلندی از هموندان گروه نقالی و شاهنامه خوانی زرتشتیان ایران، اجرایی از شاهنامه را به نمایش میگذارد.
فرتــورها رسیده است.
4090
