رمزگشایی اعداد مینوی زرتشتی در مروارید ساسانی
دکتر داریوش اکبرزاده، پژوهشگر برجسته تاریخ و فرهنگ ایران، زبانشناس و سکهشناس ساسانی، بهتازگی مقالهای نوآورانه را منتشر کرده که در آن با بررسی ژرفنگر شمار دانههای مروارید در گردنبندهای شاهان ایران باستان و پیوند آنها با اعداد مینوی زرتشتی را آشکار ساخته است. این پژوهش که در شماره دوم سال ۲۰۲۳ مجله بینالمللی علوم […]
بشقاب شکار قوچ؛ نشانهای از فرهی شاهان ساسانی
آثار بازمانده از تمدن ساسانی، در زیبایی و نشانهگذاریهای نمادین، یگانهاند و زینتبخش دیرینکدههای جهان. بسیاری از آن آثار آراسته به نقش قوچ هستند؛ نقشهایی از شکار این جانور که در ظرفهای فلزی، گچبُریها و مُهرها دیده میشوند. «بشقاب شکار قوچ» نمونهای از چنان نقشهای زیبایی است. بشقاب ساسانیای که از آن یاد کردیم، اکنون […]
بشقاب نوازندگان؛ هنر والای ساسانی
در دیرینکدهی بریتانیا، اثری بازمانده از شاهنشاهی ساسانی نگهداری میشود که به نام «بشقاب نوازندگان» آوازه پیدا کرده است. این اثر، شاهکاری از هنر باستانی ایران در سدهی هفتم میلادی است. بشقاب نوازندگان در تبرستان (طبرستان) پیدا شده است. تبرستان، یا تپورستان باستانی، به بخشی از سرزمینِ میان کوههای البرز و دریای کاسپین گفته میشود. […]
گردابسنگی خرمآباد؛ سازهای آبرسان از روزگار ساسانیان
سازههای شگفتآور ایران اندک نیستند؛ سازههایی که نشان از هوشمندی ایرانیان برای گذشتن از سد دشواریهای زندگی دارند و جُستن راهکاری برای بهتر و آسودهتر زیستن. نمونهای از آن سازهها را در شهر خرمآباد باید دید؛ شهری که در روزگاران باستان به آن شاپورخواست میگفتند. سازهی «گردابسنگی» یکی از آن بازماندهی دیرینهی شاپورخواست پیشین و […]
گورخفتههای کوی کورش اهواز پارتی و ساسانی هستند
باستانشناسان در نخستین بررسی گورخمرههایی که اتفاقی در کوی کوروش اهواز پیدا شدند، دریافتند این خمرههای تدفینی بهگمانی «پارتی» و «ساسانی» باشند. در این پروژه، افزون بر روشن شدن وضعیت سه گورخمرهی آشکارشده توسط بیل مکانیکی، هفت گورخمرهی دیگر در گسترهی کارگاه کاوش پیدا شد که در میان آنها یک کودک دیده شد. به گزارش […]
مهرازی پیشاتاریخی و گورسپاری ساسانی؛ تازهترین یافتهها در کاوش چپرآباد
باستانشناسان به ۲۳۰ مترمربع از بازماندههای مهرازی پیش از تاریخ و گورسپاری مربوط به دورهی ساسانی را در کهنترین گسترهی شناساییشده در نزدیکی سد «چپرآباد» دست پیدا کردند. تپهی باستانی چپرآباد در نزدیکی ۸ کیلومتری جنوبخاوری شهر اشنویه، در استان آذربایجانغربی و در بخش نالوس جای دارد. کاوشهای نجاتبخشی این پهنهی پیش از آبگیری سد […]
چهارتاقی ساسانی بازههور؛ مهمترین نیایشگاه شمال خاوری ایران
فصل ششم کاوشهای باستانشناسی در گسترهی تاریخی بازه هور دستیابی به دیدههای (:شواهد) تازهای از یک نیایشگاه دورهی ساسانی را در پی داشت. به گزارش ایلنا و به گفتهی روابطعمومی پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری، میثم لباف خانیکی، سرپرست گروه باستانشناسی و هموند (:عضو) هیات علمی گروه باستانشناسی دانشگاه تهران، گفت: گسترهی تاریخی بازه هور که […]
رباط انوشیروانی؛ یادمانی از روزگار ساسانی
در سدههای دور تاریخی، رباط و کاروانسرایی در راهی که شهرهای سمنان و دامغان را بههم پیوند میدهد، ساخته شده است. یکی از این دو سازه که «رباط انوشیروانی» نام دارد، بازمانده از پادشاهی ساسانیان است و در گذر زمان آسیبهایی دیده است، اما هنوز رنگوروریی از شکوه باستانی خود دارد. سراغ رباط انوشیروانی را […]
دیرگچین؛ از آتشکدهای ساسانی تا کاروانسرایی تاریخی
از سازههای دیرینهی ایران که بازمانده از روزگار باستان است و چندبار در دورههای گوناگون تاریخی بازسازی شده است، «کاروانسرای دیرگچین» است. این اثر از دید مهرازی شاهکاری کممانند است و در میان سازههای کاروانسرایی ایران نمونهی چندانی ندارد. افزون بر این که نشانههایی از دورههای تاریخی ایران، در گوشهگوشهی آن دیده میشود و از […]
ناگفتهها دربارهی نقشبرجستهی ساسانی بازگشته از لندن
سیزدهمین روز از فروردین 1402 خورشیدی، خبرگزاریهای ایران، به بازگفت خبری از روزنامهی گاردین پرداختند مبنی بر اینکه نزدیک به 7 سال پیش افسران مرزی انگلستان، در فرودگاه استاتسند لندن، بستهای «مشکوک» را شناسایی کردهاند که بستهبندی آن چندان سامانمند نبود. اما زمانی که بسته را باز کردند با نقشبرجستهای باستانی و یکمتری روبهرو شدند. […]